Mehter Nedir?
FiRaRi Tarih 08 Åžubat 2010
Mehter Nedir (Mehter Takımı)
Osmanlı Devleti’nin askeri mızıkasıdır. Kısaca mehter denen mehterhane veya mehter takımı Osmanlı Devleti’nin askerî mızıka kuruluÅŸudur. PaÂdiÅŸaha özgü olanına «Mehterhanei Hümayun» veya «Mehterhanei Hakanî» denilirdi. OrtaçaÄŸ’da, ÃŽslâm devletlerinde bağımsızlığın üç maddî simgesinden biri de askerî mızıka takımı idi.
BunÂların üçüne birden «sikke vü tabl-u alem» denirdi. Sikke, madenî para, tabi, davul, alem de sancak veya bayrak anlamına gelir, ÃŽslâm devletlerinin hepsinde sultanların, hattâ bir ilde valilik yapan ÅŸehzade ve emirlerin mehter takımları vardı.
KuruluÅŸ olarak Mehter Osmanlılara Selçuklulardan geçmiÅŸtir. Hattâ Selçuklu sultanı Alâeddin Keykubat III’ün uçbeyi Osman Gazi’ye saltanat ve bağımsızlık simgesi olarak «tabl-u alem» (davul ve sancak) gönderdiÄŸi söylenir.
Mehterhane
Osmanlı Devleti’nde mehterhane Yeniçeri Ocağı’nın bir parçasıydı. Evliya Çelebi’nin yazdığına göre XVII. yy.ın ortalarında Ä°stanbul’daki Mehterhanei Hümayun’da 300 sanatkâr vardı ve bunların hepsi askerdi. Bundan baÅŸka Yedikule, Eyüp, KasımpaÅŸa, Galata, Tophane ve BoÄŸaziçi hisarlarında ayrı mehter takımları vardı. Buralarda sabah ve akÅŸam vakitÂlerinde bu mehter takımları iki «nöbet vururlar», yani konser verirlerdi.
Mehterhanei Hümayun savaÅŸta orduyla birlikte bulunur, çaldığı ezgilerle askere ÅŸevk ve heyecan verir, düşmana korku salardı. 1826 yılında Yeniçeri Ocağı kaldırılınca ona baÄŸlı olan mehterhane de kaldırılarak yerine batılı biçimde bir mızıka takımı (Mızıkayı Hümayun) kuruldu. 1911′-de bu kuruluÅŸ «Mehterhanei Hakanî» adıyla yeniden düzenlendi. Mehterhane Birinci Dünya Savaşı’nda ve KurtuluÅŸ Savaşı sırasında da hizmet görÂdü. Ama Cumhuriyet yönetiminin kurulmasıyla birlikte ortadan kalktı.
Mehter Müziği
Mehterhanede çalınan Türk askerî müziği kös, davul, nakkare, kudüm, zurna, nefir, nısfiye, zil, zilli maşa ve bunlara benzer özel çalgılarla çalınır. Bir mehterde bu çalgılardan eşit sayıda birkaç takım birarada bulunur. Dokuz kat mehter denen en kalabalık çalgılı mehter takımı padişahlara özgüydü. Mehter takımınca çalınan eserlerin bir kısmı sözlü müzik (mehter marşları, türküler v.b.), bir kısmı da çalgı müziği tarzındadır. Mehterde usul vurma (tempo) âletleri ve nefesli sazlar önemli yer tutar.
Ceddin Deden
Ceddin deden, neslin baban
Hep kahraman Türk milleti
Orduların, pekçok zaman
Vermiştiler dünyaya şan.
Türk milleti, Türk milleti
AÅŸk ile sev milliyeti
Kahret vatan düşmanını
Çeksin o mel’un zilleti.
Etiketler:
Mehter Nedir?
Facebook'ta paylaşNot: Sitemizde bulunan bu ve buna benzer bilgilerin birçoğu alıntıdır. Hayta.net, kullanıcıları tarafından geliştirilen bir site olduğu için yazılardan sorumlu değildir.